Quantcast
MediaOne Logo

ഡോ. ഹഫീദ് നദ്‌വി

Published: 26 Feb 2026 9:44 PM IST

അറബി ബാലസാഹിത്യത്തിന്റെ ലോകം അഥവാ ഡോ. തബസ്സുമിൻ്റെ സ്വപ്നം

ഇന്ത്യയിലെ അറബി ബാലസാഹിത്യ രംഗത്ത് പുതിയ വിപ്ലവം സൃഷ്ടിച്ച ഡോ. തബസ്സുമിന്റെ കരിയർ ഒരു അധ്യാപികയുടേതോ എഴുത്തുകാരിയുടേതോ മാത്രമല്ല, മറിച്ച് വരുംതലമുറയ്ക്കായി ഭാഷയുടെ കവാടങ്ങൾ തുറന്നിട്ട ഒരു പരിഷ്കർത്താവിന്റേത് കൂടിയാണ്.

അറബി ബാലസാഹിത്യത്തിന്റെ ലോകം അഥവാ ഡോ. തബസ്സുമിൻ്റെ സ്വപ്നം
X

ഇന്ത്യയും അറബ് ലോകവും തമ്മിലുള്ള സാംസ്കാരിക ബന്ധത്തിന് നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ പഴക്കമുണ്ട്. ഈ ബന്ധത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ കണ്ണിയാവട്ടെ അറബി ഭാഷയുമാണ്. എന്നാൽ ഇന്ത്യയിലെ അറബി ഭാഷാ പഠനം ദീർഘകാലമായി മതപഠനങ്ങളിലോ അല്ലെങ്കിൽ സങ്കീർണ്ണമായ അക്കാദമിക് ചട്ടക്കൂടുകളിലോ മാത്രമായി ഒതുങ്ങിനിൽക്കുകയായിരുന്നു. ഈയൊരു സാഹചര്യത്തിലാണ് അറബി ഭാഷയെ കുട്ടികളുടെ ഹൃദയത്തോട് ചേർത്തുനിർത്തുന്ന രീതിയിൽ ലളിതവൽക്കരിച്ചും സർഗ്ഗാത്മകമാക്കിയും ഡോ. തബസ്സും മുഹിയുദ്ദീൻ എന്ന അധ്യാപിക ശ്രദ്ധേയയാകുന്നത്. ഇന്ത്യയിലെ അറബി ബാലസാഹിത്യ രംഗത്ത് പുതിയ വിപ്ലവം സൃഷ്ടിച്ച ഡോ. തബസ്സുമിന്റെ കരിയർ ഒരു അധ്യാപികയുടേതോ എഴുത്തുകാരിയുടേതോ മാത്രമല്ല, മറിച്ച് വരുംതലമുറയ്ക്കായി ഭാഷയുടെ കവാടങ്ങൾ തുറന്നിട്ട ഒരു പരിഷ്കർത്താവിന്റേത് കൂടിയാണ്.

അറബി ബാലസാഹിത്യത്തിന്റെ ചരിത്രപശ്ചാത്തലം: പൗരാണികത മുതൽ ആധുനികത വരെ

അറബി ബാലസാഹിത്യത്തിന്റെ വേരുകൾ തിരയുമ്പോൾ നാം ചെന്നെത്തുന്നത് സഹസ്രാബ്ദങ്ങൾ പഴക്കമുള്ള അറബ് ഗോത്രകഥകളിലും നാടോടിക്കഥകളിലുമാണ്. പത്താം നൂറ്റാണ്ടിൽ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്ന് വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ട 'കലീല വ ദിംന' (Kalila and Dimna) ആണ് അറബി ബാലസാഹിത്യത്തിലെ ആദ്യത്തെ നാഴികക്കല്ലായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. പ്രസ്തുത ഗ്രന്ഥം മലയാളത്തിലടക്കം പരിഭാഷകൾ വന്നിട്ടുണ്ട്. മൃഗങ്ങളെ കഥാപാത്രങ്ങളാക്കി മനുഷ്യജീവിതത്തിലെ ധർമ്മോപദേശങ്ങൾ നൽകുന്ന ഈ കൃതി ഇന്നും ലോകമെമ്പാടുമുള്ള കുട്ടികൾക്ക് പ്രിയങ്കരമാണ്. പിന്നീട് 'ആയിരത്തിയൊന്നു രാവുകൾ' (Arabian Nights) എന്ന വിശ്വപ്രസിദ്ധമായ കഥാശേഖരം ബാലസാഹിത്യത്തിന് വലിയ മുതൽക്കൂട്ടായി.

പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ അറബി നവോത്ഥാന കാലത്താണ് (നഹ്ദ) കുട്ടികൾക്കായി മാത്രമായുള്ള എഴുത്തുകൾ ഗൗരവകരമായി തുടങ്ങിയത്. ഈജിപ്ഷ്യൻ കവിയായ അഹമ്മദ് ശൗഖി (Ahmed Shawqi) കുട്ടികൾക്കായി ലളിതമായ പദ്യങ്ങൾ രചിച്ചു. എന്നാൽ ആധുനിക അറബി ബാലസാഹിത്യത്തിന്റെ പിതാവായി അറിയപ്പെടുന്നത് കാമിൽ കീലാനി (Kamil Kilani) ആണ്. 1927-ൽ കുട്ടികൾക്കായി അദ്ദേഹം ഒരു പ്രത്യേക ലൈബ്രറി തന്നെ ആരംഭിച്ചു. ഷേക്സ്പിയർ നാടകങ്ങളും പാശ്ചാത്യ പുരാണങ്ങളും കുട്ടികൾക്ക് വേണ്ടി അറബിയിലേക്ക് ലളിതമായി മൊഴിമാറ്റിയത് അദ്ദേഹമാണ്. അദ്ദേഹത്തിന് ശേഷം അബ്ദുത്തവാബ് യൂസുഫ് (Abdel Tawab Youssef), യഅ്ഖൂബ് അശ്ശാറൂനി (Yaqub al-Sharuni) തുടങ്ങിയവർ ഈ രംഗത്ത് വിപ്ലവകരമായ മാറ്റങ്ങൾ കൊണ്ടുവന്നു.

ഡോ. തബസ്സുമിൻ്റെ അക്കാദമിക് മികവും കരിയറിന്റെ തുടക്കവും

ഈ പാരമ്പര്യത്തെ ഉൾക്കൊണ്ടുകൊണ്ട്, ഇന്ത്യൻ സാഹചര്യത്തിൽ അറബി ബാലസാഹിത്യത്തിന് പുതുജീവൻ നൽകിയ വ്യക്തിയാണ് ഡോ. തബസ്സും മുഹ്യിദ്ദീൻ എന്ന യുവതി. അറബി ഭാഷാ പഠനത്തിൽ ഉന്നത നിലവാരം പുലർത്തുന്ന അവർ, തന്റെ കരിയറിന്റെ തുടക്കം മുതൽ തന്നെ ഭാഷയെ എങ്ങനെ പ്രായോഗികമായി ഉപയോഗിക്കാം എന്നതിലാണ് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചത്. ഷാർജയിലെ പ്രശസ്തമായ വിന്റർ സ്കൂൾ പോലുള്ള മുൻനിര വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളിലെ അവരുടെ അക്കാദമിക് പ്രവർത്തനങ്ങൾ വിദേശ രാജ്യങ്ങളിലെ ആധുനിക ബോധന രീതികളെക്കുറിച്ച് ആഴത്തിലുള്ള അറിവ് നൽകി. ഒരു വിദേശ ഭാഷ എന്ന നിലയിൽ അറബിയെ സമീപിക്കുമ്പോൾ കുട്ടികൾ നേരിടുന്ന വൈമുഖ്യത്തെ എങ്ങനെ മറികടക്കാം എന്ന ചിന്തയാണ് അവരെ ബാലസാഹിത്യത്തിന്റെ വഴികളിലേക്ക് നയിച്ചത്.

സാമ്പ്രദായികമായ അറബിക് ക്ലാസ് മുറികളിൽ അക്ഷരമാലകളും കടുകട്ടി വ്യാകരണ നിയമങ്ങളും മനഃപാഠമാക്കുന്ന രീതിയാണ് പിന്തുടരുന്നത്.എന്നാൽ ഡോ. തബസ്സും തന്റെ കരിയറിൽ ആവിഷ്കരിച്ച രീതികൾ തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായിരുന്നു. ഭാഷ പഠിക്കുന്നത് ഭാരമായല്ല, മറിച്ച് അതൊരു ആസ്വാദനമായാണ് മാറേണ്ടതെന്ന് അവർ വിശ്വസിച്ചു. പാഠപുസ്തകങ്ങളിലെ കടുപ്പമേറിയ പദപ്രയോഗങ്ങൾ ഒഴിവാക്കി, കുട്ടികളുടെ ലോകത്തെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്ന ആഖ്യാനങ്ങൾ അവർ രൂപപ്പെടുത്തിയെടുത്തു.

ബാലസാഹിത്യത്തിലെ സാംസ്കാരിക പരിവർത്തനം

അറബി ബാലസാഹിത്യം എന്നത് അറബ് രാജ്യങ്ങളിൽ വളരെ സജീവമായ ഒന്നാണ്. എന്നാൽ അവിടെ ലഭ്യമായ പുസ്തകങ്ങൾ ഇന്ത്യൻ കുട്ടികൾക്കായി ഇറക്കുമതി ചെയ്യുന്നത് പലപ്പോഴും അതൊരു അന്യദേശ അനുഭവമായാണ് അനുഭവപ്പെടുക. അറബ് നാടുകളിലെ മരുഭൂമികളും ഈന്തപ്പനകളും ഒട്ടകങ്ങളും പശ്ചാത്തലമാകുന്ന കഥകൾക്ക് പകരം, ഇന്ത്യയിലെ ഗ്രാമങ്ങളും മാഞ്ചുവടുകളും നാട്ടുപുഴകളും പശ്ചാത്തലമാകുന്ന അറബി കഥകൾ ഇന്ത്യയിലെ കുട്ടികൾക്ക് കൂടുതൽ ആവേശകരമായിരിക്കും എന്ന് ഡോ. തബസ്സും തിരിച്ചറിഞ്ഞു.

അറബി ഭാഷയിൽ ഇന്ത്യൻ പശ്ചാത്തലത്തിലുള്ള കഥാപാത്രങ്ങളെയും സന്ദർഭങ്ങളെയും അവതരിപ്പിച്ചു എന്നതാണ് തമസ്സുമിൻ്റെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും വലിയ സവിശേഷത. 'ഇന്ത്യൻ ഐക്കൺ' എന്ന വിശേഷണം അവർക്ക് അർഹമാകുന്നത് ഇവിടെയാണ്. കുട്ടികളുടെ നിത്യജീവിതത്തിലെ കളികളും കുസൃതികളും ചെറിയ പ്രശ്നങ്ങളുമെല്ലാം ലളിതമായ അറബി വാക്കുകളിലൂടെ അവർ അവതരിപ്പിച്ചപ്പോൾ, ഭാഷ കുട്ടികൾക്ക് പ്രിയങ്കരമായി മാറി. കവിതകളിലൂടെയും കൊച്ചു കഥകളിലൂടെയും അവർ കുട്ടികളുടെ ഭാവനയെ ഉദ്ദീപിപ്പിച്ചു.

അന്താരാഷ്ട്ര ശ്രദ്ധയും 'അറബിക് ഫോർ കിഡ്‌സ്' പദ്ധതിയും

ഡോ. തബസ്സുമിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഇന്ത്യയിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിനിൽക്കുന്നതല്ല. ഖത്തറിലെ മൊനാർക്ക് ഇന്റർനാഷണൽ സ്കൂളിൽ അവർ നടത്തിയ 'അറബിക് ഫോർ കിഡ്‌സ്' (Arabic for Kids) എന്ന പദ്ധതി അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ തന്നെ വലിയ പ്രശംസ പിടിച്ചുപറ്റി. അറബി സംസാരിക്കാത്ത രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള കുട്ടികൾക്ക് എങ്ങനെ ലളിതമായി ഈ ഭാഷ കൈകാര്യം ചെയ്യാം എന്നതിന് അവർ കൃത്യമായ മാതൃക തയ്യാറാക്കി. അവരുടെ ഈ അനുഭവസമ്പത്ത് ഇന്ത്യയിലെ അറബിക് പാഠ്യപദ്ധതികളിൽ വലിയ മാറ്റങ്ങൾ കൊണ്ടുവരുന്നതിന് പ്രചോദനമാകട്ടെ എന്ന് പ്രാർഥിക്കുന്നു.

ഭാഷാപരമായ കൃത്യതയും അതേസമയം നിലനിർത്തുന്ന ലാളിത്യവും അവരുടെ എഴുത്തുകളുടെ മുഖമുദ്രയാണ്. അധ്യാപകർക്കും വിദ്യാർത്ഥികൾക്കും ഒരുപോലെ ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയുന്ന വിധത്തിലാണ് അവർ തന്റെ ലേഖനങ്ങളും പഠന സഹായികളും തയ്യാറാക്കുന്നത്. ഗുണപാഠ കഥകൾ, ലളിതമായ സംഭാഷണങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ ഭാഷാ പഠനത്തെ സ്വാഭാവികമായ ഒരു വിനിമയ പ്രക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ അവർക്ക് സാധിച്ചു.

വരുംതലമുറയ്ക്കായുള്ള സമർപ്പണം

ഇന്ത്യയിലെ ഭൂരിഭാഗം അറബിക് എഴുത്തുകാരും കവികളും മുതിർന്നവർക്കായുള്ള ഗൗരവമേറിയ സാഹിത്യ രചനകളിലാണ് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്. നോവലുകൾ, കവിതകൾ, ചരിത്ര വിശകലനങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കിടയിൽ ബാലസാഹിത്യം പലപ്പോഴും അവഗണിക്കപ്പെടാറുണ്ട്. ഇവിടെയാണ് ഡോ. തബസ്സും വ്യത്യസ്തയാകുന്നത്. തന്റെ കരിയറിലുടനീളം വരുംതലമുറയുടെ ഭാഷാപരമായ വളർച്ചയ്ക്കായി അവർ സമയം മാറ്റിവെച്ചു. വിവിധ സർവ്വകലാശാലകളിൽ സംഘടിപ്പിക്കപ്പെട്ട സെമിനാറുകളിലും ലിറ്റററി ഫെസ്റ്റിവലുകളിലും ബാലസാഹിത്യത്തിന്റെ പ്രാധാന്യത്തെക്കുറിച്ച് അവർ ആവേശപൂർവ്വം പ്രബന്ധങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തുപോരുന്നു.

ഇൻഡോ-അറബ് സാംസ്കാരിക വിനിമയത്തിന് നൽകിയ സംഭാവനകൾ പരിഗണിച്ച് നിരവധി ആദരവുകൾ അവരെ തേടിയെത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഭാഷ എന്നത് കേവലം ആശയവിനിമയത്തിനുള്ള മാർഗ്ഗം മാത്രമല്ല, മറിച്ച് സംസ്കാരങ്ങളെ തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന പാലമാണെന്ന് അവർ തന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെ തെളിയിച്ചു.

ഭാഷാ പരിഷ്കർത്താവ് എന്ന നിലയിലുള്ള സ്വാധീനം

ഡോ. തബസ്സും മുഹിയുദ്ദീൻ ഒരു എഴുത്തുകാരി എന്നതിലുപരി ഒരു ഭാഷാ പരിഷ്കർത്താവാണ്. സാമ്പ്രദായികമായി നിലനിന്നിരുന്ന അറബിക് കരിക്കുലങ്ങളെ ആധുനികവൽക്കരിക്കാൻ അവരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ വലിയ പങ്കുവഹിച്ചു. കുട്ടികളുടെ മാനസിക വികാസത്തെയും താല്പര്യങ്ങളെയും മുൻനിർത്തി തയ്യാറാക്കപ്പെട്ട അവരുടെ പാഠ്യപദ്ധതികൾ അറബി ഭാഷാ പഠനത്തെ കൂടുതൽ സർഗ്ഗാത്മകമാക്കി. ഭാഷാ പഠനത്തിൽ വിഷ്വൽ എയ്ഡുകളും ആധുനിക സാങ്കേതിക വിദ്യകളും ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ അവർ കാണിച്ച താല്പര്യം പുതിയ കാലത്തെ അറബി അധ്യാപകർക്ക് വലിയൊരു മാതൃകയാണ്. ഭാഷ കുട്ടികളിലേക്ക് എത്തുമ്പോൾ അത് എത്രത്തോളം ലളിതവും മനോഹരവുമായിരിക്കണം എന്നതിന് ഡോ. തബസ്സുമിന്റെ എഴുത്തുകൾ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു.

ഇന്ത്യയിലെ കശ്മീരിലെ സുനീറ അൻതറ എന്ന ഡോ. തബസ്സും മുഹിയുദ്ദീന്റെ ജീവിതവും കരിയറും ഇന്ത്യയിലെ അറബി ഭാഷാ പഠനത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ സുവർണ്ണ അക്ഷരങ്ങളാൽ എഴുതപ്പെടേണ്ടതാണ്. ഭാഷയെ മതാതിരുകൾക്കും അകാദമിക് ഭാരങ്ങൾക്കുമപ്പുറം സ്നേഹത്തിന്റെയും സാംസ്കാരിക വിനിമയത്തിന്റെയും സുഗന്ധമുള്ള കഥകളായി അവർ കുട്ടികൾക്ക് നൽകി. വരുംകാലത്തെ അറബി അധ്യാപകർക്കും എഴുത്തുകാർക്കും തങ്ങളുടെ ഔദ്യോഗിക ജീവിതം എങ്ങനെ അർത്ഥവത്തായി വിനിയോഗിക്കാം എന്നതിന്റെ ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ് അവർ.

അറബി ബാലസാഹിത്യത്തിന്റെ ഈ ഇന്ത്യൻ ഐക്കൺ തന്റെ തൂലികയിലൂടെ ഇനിയും പതിനായിരക്കണക്കിന് കുട്ടികളുടെ ഉള്ളിൽ ഭാഷയുടെ വെളിച്ചം നിറയ്ക്കുമെന്നതിൽ തർക്കമില്ല. ഓരോ കുട്ടിയും തന്റെ ആദ്യത്തെ അറബി വാക്ക് സന്തോഷത്തോടെ ഉച്ചരിക്കുമ്പോൾ അവിടെ ഡോ. തബസ്സും എന്ന യുവ അധ്യാപികയുടെ കരിയർ സഫലമായി എന്ന് സമാധാനിക്കുന്നു.

TAGS :