പട്ടയമില്ല, വീടില്ല, റോഡില്ല; നിയമയുദ്ധത്തിൽ പെട്ട് വയനാട് വിത്തുകാട്ടിലെ ജനത!

'ഭൂരഹിതരില്ലാത്ത കേരളം' എന്ന ആശയം ഔദ്യോഗികമായി മുന്നോട്ടുവെക്കപ്പെടുമ്പോഴും, വയനാട്ടിലെ മേപ്പാടി വിത്തുകാടിൽ മുന്നൂറിലധികം കുടുംബങ്ങൾ വീടോ പട്ടയമോ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളോ പോലുമില്ലാതെ 18 വർഷമായി ദുരിതത്തിലാണ്.

2008 ജനുവരി 24-നാണ് സിപിഐ (എംഎൽ) നേതൃത്വത്തിൽ കേരളത്തിൽ വലിയ തോതിൽ ദേശീയ ശ്രദ്ധയാകർഷിച്ച വിത്തുകാട് ഭൂസമരം ആരംഭിക്കുന്നത്. ഹാരിസൺസ് മലയാളം ലിമിറ്റഡ് (HML) കമ്പനിയിൽ നിന്ന് മിച്ചഭൂമിയായി ഏറ്റെടുത്തതും, എന്നാൽ പിന്നീട് വനംവകുപ്പ് 'നിക്ഷിപ്ത വനഭൂമി' (Vested Forest) ആയി പ്രഖ്യാപിച്ചതുമായ 70 ഏക്കർ സ്ഥലത്തായിരുന്നു പ്രധാനമായും ഈ ജനകീയ കുടിയേറ്റം നടന്നത്. ആദിവാസികൾ അടക്കം മുന്നൂറിലധികം കുടുംബങ്ങൾ ഈ തോട്ടഭൂമിയിൽ കുടിൽ കെട്ടി താമസം ഉറപ്പിച്ചു.

തോട്ടം ഭൂമി വനഭൂമിയാക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് കാണിച്ച് എച്ച്എംഎൽ കമ്പനി വനംവകുപ്പിനെതിരെ കോടതിയെ സമീപിച്ചതോടെ ഈ പ്രദേശം സങ്കീർണമായ ഒരു നിയമയുദ്ധത്തിന് വേദിയായി. വനസംരക്ഷണ നിയമപ്രകാരമുള്ള കർശന നിയന്ത്രണങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നതിനാൽ, ഈ ഭൂമി ഇപ്പോഴും വനംവകുപ്പിന്റെ അധീനതയിലാണ് തുടരുന്നത്. സമരം തുടങ്ങി വർഷങ്ങൾ പിന്നിട്ടപ്പോൾ, സമരത്തിൽ പങ്കെടുത്ത പലരും ആശയപരമായ അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങൾ മൂലം സിപിഐ (എംഎൽ) വിട്ട് സിപിഎം, മുസ്ലീം ലീഗ്, കോൺഗ്രസ് തുടങ്ങിയ മുഖ്യധാരാ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളിലേക്ക് ചേക്കേറുകയും ചെയ്തു.

എന്നാൽ സമരം ആരംഭിച്ച് വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞിട്ടും, ഇന്നും വിത്തുകാട്ടിലെ സമരഭൂമിയിൽ കഴിയുന്ന കുടുംബങ്ങളുടെ ജീവിതസാഹചര്യങ്ങൾ കടുത്ത അവഗണനയിലാണ്. ഔദ്യോഗിക രേഖകളിൽ ഈ പ്രദേശം ഇപ്പോഴും 'കൈയേറ്റ ഭൂമി' എന്ന ഗണത്തിൽ പെടുത്തിയിരിക്കുന്നതിനാൽ ഇവിടുത്തെ താമസക്കാർക്ക് ഭൂമിയുടെ കൈവശരേഖയോ പട്ടയമോ ലഭിച്ചിട്ടില്ല. തന്മൂലം യാതൊരുവിധ സർക്കാർ ആനുകൂല്യങ്ങളും ഇവർക്ക് ലഭ്യമാകുന്നില്ല. ഭൂരിഭാഗം കുടുംബങ്ങളും സിമന്റും പ്ലാസ്റ്റിക് ഷീറ്റുകളും മേഞ്ഞ താൽക്കാലിക വീടുകളിലാണ് കഴിയുന്നത്. പഞ്ചായത്ത് നൽകിയ താൽക്കാലിക വീട്ടുനമ്പർ ഉള്ളതിനാൽ വൈദ്യുതി കണക്ഷൻ ലഭ്യമായി എന്നത് മാത്രമാണ് ഏക ആശ്വാസം.

തകർന്നുകിടക്കുന്ന മൺറോഡുകളാണ് ഇപ്പോഴും ഇവർക്കാശ്രയം. മഴക്കാലത്ത് ചെളിക്കുളമായി മാറുന്ന ഈ റോഡുകളിലൂടെയാണ് കുട്ടികൾ സ്കൂളിൽ പോകുന്നതും രോഗികളെ ആശുപത്രികളിൽ എത്തിക്കുന്നതും. ചില സന്നദ്ധ സംഘടനകൾ മുൻകൈയെടുത്ത് നടപ്പാക്കിയ കുടിവെള്ള പദ്ധതികൾ മാത്രമാണ് ഇവിടുത്തെ ഏക ജലസ്രോതസ്സ്. മുന്നൂറിലധികം കുടുംബങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന ഈ മേഖലയിൽ കുട്ടികൾക്കായി ഒരു അങ്കണവാടി പോലും ഇതുവരെ അനുവദിച്ചിട്ടില്ല. തങ്ങൾക്ക് അവകാശപ്പെട്ട മണ്ണിൽ മാന്യമായി ജീവിക്കാനുള്ള അടിസ്ഥാന ആനുകൂല്യങ്ങളെങ്കിലും ലഭ്യമാക്കണമെന്ന വിത്തുകാട്ടിലെ ജനങ്ങളുടെ വർഷങ്ങളായുള്ള ആവശ്യം ഇന്നും ഭരണകൂടങ്ങളുടെയും നിയമവ്യവസ്ഥകളുടെയും മുന്നിൽ പരിഹാരമില്ലാതെ തുടരുകയാണ്.

ചരിത്രപരമായ പശ്ചാത്തലവും ബ്രിട്ടീഷ് അധിനിവേശവും

ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകൂടത്തിന്റെ വരവിന് മുൻപ് വയനാടൻ മലനിരകളും വനങ്ങളും കുറിച്യർ, പണിയർ, കാട്ടുനായ്ക്കർ തുടങ്ങിയ തദ്ദേശീയരായ ഗോത്രവിഭാഗങ്ങളുടെ അധീനതയിലായിരുന്നു. രേഖാമൂലമുള്ള ഉടമസ്ഥാവകാശങ്ങൾ ഇല്ലായിരുന്നെങ്കിലും, ഈ മണ്ണും പ്രകൃതിയും അവരുടെ പരമ്പരാഗത ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. പിൽക്കാലത്ത് കോട്ടയം രാജവംശം, കടത്തനാട് രാജാവ് എന്നിവർക്കും കൽപ്പറ്റയിലെയും പരിസരങ്ങളിലെയും പ്രമുഖ ജന്മികളായ നായർ-ഗൗഡ കുടുംബങ്ങൾക്കുമായിരുന്നു പ്രദേശത്തെ വലിയൊരു പങ്ക് ഭൂമിയുടെ ജന്മാവകാശം ലഭിച്ചത്.

പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തോടെ മലബാർ മേഖല മുഴുവൻ ബ്രിട്ടീഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യ കമ്പനിയുടെ നേരിട്ടുള്ള നിയന്ത്രണത്തിലായി. വയനാട്ടിലെ തണുത്ത കാലാവസ്ഥയും മണ്ണും കാപ്പി, തേയില, കുരുമുളക്, ഏലം തുടങ്ങിയ നാണ്യവിളകൾക്ക് ഏറ്റവും അനുയോജ്യമാണെന്ന് ബ്രിട്ടീഷുകാർ കണ്ടെത്തി. ഇതേത്തുടർന്ന് അവർ നാട്ടുരാജാക്കന്മാരിൽ നിന്നും തദ്ദേശീയ ജന്മികളിൽ നിന്നും തുച്ഛമായ വിലയ്ക്കോ ദീർഘകാല ലീസിനോ പതിനായിരക്കണക്കിന് ഏക്കർ ഭൂമി സ്വന്തമാക്കുകയും, അവ വൻകിട തോട്ടങ്ങളാക്കി മാറ്റുകയും ചെയ്തു.

ബ്രിട്ടൻ ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന വൻകിട പ്ലാന്റേഷൻ കമ്പനിയായ ഹാരിസൺസ് മലയാളം ലിമിറ്റഡ് (HML) 1900-കളുടെ തുടക്കത്തിൽ കേരളത്തിലെ ചെറുകിട തോട്ടങ്ങൾ വലിയ തോതിൽ വിലയ്ക്കെടുക്കാൻ ആരംഭിച്ചു. ഈ പ്രക്രിയയിലൂടെയാണ് വിത്തുകാട് ഉൾപ്പെടെയുള്ള മേപ്പാടി മേഖലയിലെ ഭൂരിഭാഗം ഭൂമിയും എച്ച്എംഎല്ലിന്റെ കൈകളിലെത്തുന്നത്.

സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തരവും ബ്രിട്ടീഷ് കാലത്തെ പഴയ ലീസ് കരാറുകളും ആധാരങ്ങളും മുൻനിർത്തിയാണ് കമ്പനി ഈ ഭൂമിയിൽ തങ്ങളുടെ അവകാശം തുടർന്നുപോന്നത്. എന്നാൽ, കമ്പനിയുടെ കൈവശമുള്ള പല ഭൂമിയുടെയും ആധാരങ്ങൾ വ്യാജമാണെന്നും ബ്രിട്ടീഷ് ലീസ് കാലാവധി പണ്ടേ അവസാനിച്ചതാണെന്നും ചൂണ്ടിക്കാട്ടി പിൽക്കാലത്ത് കേരള സർക്കാരിന്റെ റവന്യൂ വകുപ്പ് കമ്പനിക്കെതിരെ വിപുലമായ നിയമനടപടികളും കേസുകളും ഫയൽ ചെയ്യുകയുണ്ടായി.

വിത്തുകാടിന്റെ സാമൂഹിക ഘടന രൂപപ്പെടുത്തിയ മൂന്ന് കുടിയേറ്റ ഘട്ടങ്ങൾ

വിത്തുകാടിന്റെ സാമൂഹിക ഘടന രൂപപ്പെടുന്നത് മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത കാലഘട്ടങ്ങളിൽ നടന്ന ജനകീയ കുടിയേറ്റങ്ങളിലൂടെയാണ്:

ഒന്നാം ഘട്ടം (ബ്രിട്ടീഷ് കാലഘട്ടം): തോട്ടങ്ങളിൽ പണിയെടുക്കാൻ വൻതോതിൽ മനുഷ്യധ്വാനം ആവശ്യമായി വന്നതോടെ, തമിഴ്‌നാട്ടിൽ നിന്നും തിരുവിതാംകൂറിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും ദരിദ്രരായ ഒട്ടനവധി തൊഴിലാളികളെ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ഇവിടേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു. ഇവർ എസ്റ്റേറ്റുകളിലെ പാടികളിലായി താമസമാക്കി.

രണ്ടാം ഘട്ടം (1940 - 1960): രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിന് ശേഷമുണ്ടായ കടുത്ത സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയും പട്ടിണിയും കാരണം മധ്യതിരുവിതാംകൂറിൽ നിന്നും പതിനായിരക്കണക്കിന് ക്രിസ്ത്യൻ, മുസ്ലിം, ഹിന്ദു കർഷകർ വയനാട്ടിലേക്ക് കുടിയേറി. ഇവർ വിത്തുകാട് പോലുള്ള വനപ്രദേശങ്ങളും മറ്റ് ഭൂമികളും വിലയ്ക്ക് വാങ്ങി കൃഷി ആരംഭിച്ചു.

മൂന്നാം ഘട്ടം (2008): തോട്ടം മേഖലയിലെ ചൂഷണം ശക്തമായ സാഹചര്യത്തിൽ, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്-നക്സലൈറ്റ് ആശയങ്ങളിൽ ആകൃഷ്ടരായ തദ്ദേശീയരായ ആദിവാസികളും ദരിദ്രരും എസ്റ്റേറ്റ് ഭൂമികൾ കൈയേറി കുടിലുകൾ കെട്ടി താമസിക്കാൻ ആരംഭിച്ചു. ഈ ഘട്ടമാണ് പിൽക്കാലത്ത് വിത്തുകാട് സമരത്തിന്റെ പ്രധാന കേന്ദ്രമായി മാറിയത്.

ഭൂപരിഷ്‌കരണ നിയമവും സമരത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലവും

1957-ൽ ആദ്യ ഇ.എം.എസ് സർക്കാരിന്റെ കാലത്ത് രൂപീകരിക്കുകയും 1970-ൽ സി. അച്യുതമേനോൻ സർക്കാരിന്റെ കാലത്ത് പൂർണമായി നടപ്പിലാക്കുകയും ചെയ്ത 1963-ലെ കേരള ഭൂപരിഷ്‌കരണ നിയമം വിത്തുകാട് മേഖലയിൽ വലിയ ചലനങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചു. നിയമപ്രകാരം ഒരു കുടുംബത്തിന് കൈവശം വെക്കാവുന്ന ഭൂമിക്ക് കൃത്യമായ പരിധി നിശ്ചയിക്കുകയും, ബാക്കി വരുന്ന ഭൂമി 'മിച്ചഭൂമി'യായി സർക്കാർ പിടിച്ചെടുക്കുകയും ചെയ്തു.എന്നാൽ ഈ നിയമത്തിൽ ചായ, കാപ്പി, റബ്ബർ തോട്ടങ്ങളെ ഭൂപരിധി നിയമത്തിൽ (Land Ceiling) നിന്ന് ഒഴിവാക്കിയിരുന്നു. തങ്ങൾ തോട്ടം നടത്തുകയാണെന്ന് കാണിച്ച് HML പോലുള്ള വൻകിട കമ്പനികൾ പതിനായിരക്കണക്കിന് ഏക്കർ ഭൂമി സ്വന്തം കൈകളിൽ തന്നെ നിലനിർത്താൻ ഈ ഇളവ് ഉപയോഗിച്ചു. കമ്പനി മിച്ചഭൂമിയായ 70 ഏക്കർ വിട്ടുനൽകാതിരിക്കുകയും പാവപ്പെട്ട ആദിവാസികൾക്ക് ഭൂമി നിഷേധിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തതോടെയാണ്, ആദിവാസികളും ഇടതുപക്ഷ തീവ്രചിന്താഗതിക്കാരും ഈ നിയമത്തിലെ ലൂപ്ഹോളുകൾ (പോരായ്മകൾ) ചോദ്യം ചെയ്ത് ശക്തമായ സമരങ്ങളിലേക്ക് നീങ്ങിയത്.