യുഎസ്-ഇറാൻ വെടിനിർത്തൽ അവസാനിക്കാൻ ദിവസങ്ങൾ മാത്രം; യുദ്ധഭീതിയിൽ പശ്ചിമേഷ്യ

ഒരു ദിവസത്തെ വ്യത്യാസം ലോക രാഷ്ട്രീയത്തിൽ എത്രത്തോളം വലിയ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുമെന്നതിന്റെ ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ് ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിൽ ഇപ്പോൾ സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. വെറും 24 മണിക്കൂർ മുൻപ്, ഇറാനിയൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്‌ചി കടലിടുക്ക് പൂർണമായും തുറന്നുകൊടുക്കുമെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചപ്പോൾ ലോകം ആശ്വാസത്തിന്റെ നെടുവീർപ്പിട്ടിരുന്നു. ആഗോള എണ്ണവിലയിൽ 10 ശതമാനം ഇടിവുണ്ടാക്കിയ ആ വാർത്തയെ യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് ഹൃദ്യമായി സ്വാഗതം ചെയ്യുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എന്നാൽ ഇറാനിയൻ കപ്പലുകൾക്കും തുറമുഖങ്ങൾക്കും മേൽ അമേരിക്ക ഏർപ്പെടുത്തിയ നാവിക ഉപരോധം തുടരുന്നതിനാൽ ഇറാന്റെ റെവല്യൂഷണറി ഗാർഡ് കോർപ്സ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും അടച്ചതോടെ സമാധാന പ്രതീക്ഷകൾ അസ്ഥാനത്തായി.

ഉപരോധവും പ്രത്യാക്രമണ ഭീഷണിയും

അമേരിക്ക ഏർപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന തുറമുഖ ഉപരോധം പിൻവലിക്കാതെ കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള ഗതാഗതം അനുവദിക്കില്ലെന്ന കർക്കശ നിലപാടിലാണ് ഇറാൻ സൈന്യം. ശനിയാഴ്ച ഒമാൻ തീരത്ത് കപ്പലുകൾക്ക് നേരെ നടന്ന ആക്രമണം കേവലം മുന്നറിയിപ്പല്ല, മറിച്ച് യുദ്ധസമാനമായ സാഹചര്യത്തിന്റെ തുടക്കമാണെന്ന് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലേക്ക് അടുക്കുന്ന ഏതൊരു കപ്പലും ശത്രുപക്ഷത്തുള്ളതായി കണക്കാക്കപ്പെടുമെന്ന് ഐആർജിസി പ്രഖ്യാപിച്ചതോടെ അന്താരാഷ്ട്ര കപ്പൽ ഗതാഗതം പൂർണമായും പ്രതിസന്ധിയിലായിരിക്കുകയാണ്.

അധികാരക്കൈമാറ്റവും പുതിയ വെല്ലുവിളികളും

ഇറാന്റെ പരമോന്നത നേതാവ് മുജ്തബ ഖാംനഈയും ആറാഴ്ചത്തെ മൗനം വെടിഞ്ഞ് രംഗത്ത് വന്നിട്ടുണ്ട്. 'ശത്രുക്കളെ തോൽവിയുടെ കയ്പ്പുകുടിപ്പിക്കാൻ നാവികസേന സജ്ജമാണെന്ന്' അദ്ദേഹം പറഞ്ഞത് ഇറാൻ വിട്ടുവീഴ്ചയ്ക്ക് തയ്യാറല്ല എന്നതിന്റെ സൂചനയാണ്. മറുവശത്ത്, ചർച്ചകൾ നടക്കുന്നുണ്ടെന്ന് അവകാശപ്പെടുമ്പോഴും, വെടിനിർത്തൽ നീട്ടിയില്ലെങ്കിൽ വീണ്ടും ബോംബാക്രമണം തുടങ്ങേണ്ടി വരുമെന്ന ട്രംപിന്റെ പ്രസ്താവന എരിയുന്ന തീയിൽ എണ്ണയൊഴിക്കുന്നതിന് തുല്യമായി.

വിലപേശൽ തന്ത്രമായി കടലിടുക്ക്

ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിനെ ഒരു പ്രധാന നയതന്ത്ര ആയുധമായാണ് ഇറാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നത്. വെടിനിർത്തൽ കാലാവധി അവസാനിക്കാൻ വെറും മൂന്ന് ദിവസം മാത്രം ബാക്കിനിൽക്കെ, തങ്ങളുടെ എണ്ണ ഉൽപ്പാദനം നിർത്തിവെച്ചും ആഗോള സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥയെ തകിടം മറിച്ചും അമേരിക്കയെ സമ്മർദ്ദത്തിലാക്കാനാണ് ടെഹ്‌റാന്റെ നീക്കം. 2026 മെയ് മാസത്തിൽ നിർമ്മിച്ച അത്യാധുനിക മിസൈലുകൾ പ്രയോഗിക്കാൻ മടിക്കില്ലെന്ന് ജനറൽ മുഹമ്മദ് നഖ്‌ദി മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയതും ഇറാന്റെ പ്രതിരോധ സന്നദ്ധതയെയാണ് കാണിക്കുന്നത്.

ആശങ്കയോടെ ഇറാനിയൻ തെരുവുകൾ

രാഷ്ട്രീയ നീക്കങ്ങൾക്കിടയിൽ സാധാരണക്കാരായ ഇറാനിയൻ ജനത വലിയൊരുകൂട്ടം വികാരങ്ങളിലൂടെയാണ് കടന്നുപോകുന്നത്. ഉപരോധം നീങ്ങുമെന്നും സമാധാനം പുലരുമെന്നും പ്രത്യാശിച്ചവർക്കിടയിലേക്ക് യുദ്ധത്തിന്റെ കറുത്ത നിഴൽ വീണ്ടും എത്തിയിരിക്കുന്നു. മുൻപ് ചർച്ചകൾക്കിടയിൽ ഉണ്ടായ മിന്നലാക്രമണങ്ങളുടെ ഓർമ്മകൾ അവരെ വേട്ടയാടുന്നുണ്ട്. അതേസമയം തന്നെ, ഭരണകൂടത്തിന് പിന്തുണയുമായി തെരുവുകളിൽ ജനങ്ങൾ സംഘടിക്കുന്നതും കാണാം.