ഇറാനിലെ ഖേഷം ദ്വീപ്; ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ അദൃശ്യമായ മിസൈൽ കോട്ട

പേർഷ്യൻ കടലിടുക്കിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദ്വീപായ ഖേഷം (Qeshm) ഇന്ന് ലോകത്തിന് മുന്നിൽ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഒന്ന്, യുനെസ്കോ അംഗീകരിച്ച അതിമനോഹരമായ ജിയോപാർക്കുകളും ഉപ്പുഗുഹകളും നിറഞ്ഞ പ്രകൃതിദത്തമായ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രം. രണ്ട്, ഇറാന്റെ ഏറ്റവും കരുത്തുറ്റതും രഹസ്യാത്മകവുമായ 'ഭൂഗർഭ മിസൈൽ നഗരങ്ങൾ' ഒളിപ്പിച്ചുവെച്ചിരിക്കുന്ന സൈനിക കേന്ദ്രം. തന്ത്രപ്രധാനമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന്റെ പ്രവേശന കവാടത്തിലുള്ള ഈ ദ്വീപ്, പശ്ചിമേഷ്യയിലെ ശക്തിപ്രകടനങ്ങളുടെ പുതിയ കേന്ദ്രബിന്ദുവായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്.

ഭൂമിക്കടിയിലെ 'മിസൈൽ നഗരങ്ങൾ'

ഖേഷം ദ്വീപിന്റെ ഉപരിതലത്തിന് താഴെ കിലോമീറ്ററുകളോളം നീളുന്ന വലിയ തുരങ്കങ്ങളും അത്യാധുനിക മിസൈൽ വിക്ഷേപണ കേന്ദ്രങ്ങളും ഇറാൻ സജ്ജീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവയെ 'മിസൈൽ സിറ്റികൾ' എന്നാണ് സൈനിക വൃത്തങ്ങൾ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. ശത്രുരാജ്യങ്ങളുടെ ഉപഗ്രഹങ്ങൾക്കോ ഡ്രോണുകൾക്കോ പെട്ടെന്ന് കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്ത വിധം മലനിരകൾക്കും ഉപ്പുപാറകൾക്കും ഉള്ളിലാണ് ഈ കേന്ദ്രങ്ങൾ നിർമിച്ചിരിക്കുന്നത്. കടലിടുക്കിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ഏതൊരു കപ്പലിനെയും ലക്ഷ്യം വെക്കാൻ ശേഷിയുള്ള മിസൈലുകൾ ഇവിടെ സജ്ജമാണെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

ബങ്കറിംഗ് വ്യവസായം: ഇറാന്റെ പുതിയ സാമ്പത്തിക ആയുധം

പേർഷ്യൻ ഗൾഫിലെ കപ്പലുകൾക്ക് ഇന്ധനം നിറയ്ക്കുന്ന 'ബങ്കറിംഗ്' (Bunkering) വ്യവസായത്തിൽ ഇറാൻ കൈവരിച്ച മേധാവിത്വം ഖേഷം ദ്വീപിന്റെ പ്രാധാന്യം വർധിപ്പിക്കുന്നു. നേരത്തെ യുഎഇയിലെ ഫുജൈറ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരുന്ന ഈ ബില്യൺ ഡോളർ ബിസിനസ് ഇപ്പോൾ ഇറാന്റെ കൈകളിലേക്ക് മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ഖേഷം ദ്വീപിന് സമീപമുള്ള സെൽഖ് (Selkh) ബങ്കറിംഗ് ടെർമിനൽ വഴി പ്രതിമാസം 50,000 ടൺ ഇന്ധനമാണ് ഇറാൻ വിതരണം ചെയ്യുന്നത്. അന്താരാഷ്ട്ര ഉപരോധങ്ങൾക്കിടയിലും കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ ഇന്ധനം നൽകി ആഗോള കപ്പൽ ഗതാഗത മേഖലയിൽ നിർണായക സ്വാധീനം ചെലുത്താൻ ഇറാന് ഇതിലൂടെ സാധിക്കുന്നു.

പ്രകൃതിയുടെ ശില്പശാല: വാലി ഓഫ് സ്റ്റാർസ്

സൈനിക പ്രാധാന്യത്തിന് പുറമെ, സഞ്ചാരികളെ വിസ്മയിപ്പിക്കുന്ന ഭൂപ്രകൃതിയാണ് ഖേഷ്‌മിന്റേത്. ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി കാറ്റും മഴയും ചേർന്ന് പാറകളിൽ തീർത്ത അത്ഭുതകരമായ രൂപങ്ങളാണ് 'വാലി ഓഫ് സ്റ്റാർസ്' (Valley of Stars). നക്ഷത്രങ്ങൾ ഭൂമിയിൽ വീണുണ്ടായതാണ് ഈ താഴ്വരയെന്നാണ് പ്രാദേശിക വിശ്വാസം. കൂടാതെ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ ഉപ്പുഗുഹയായ 'നമക്ദാൻ' (Namakdan Salt Cave) ഈ ദ്വീപിന്റെ മറ്റൊരു പ്രത്യേകതയാണ്. പ്രകൃതിയും യുദ്ധസജ്ജീകരണങ്ങളും ഇത്രയേറെ ഇഴചേർന്ന മറ്റൊരു പ്രദേശം ലോകത്ത് വിരളമാണ്.

യുദ്ധത്തിന്റെ നിഴലിലെ ജനജീവിതം

ഏകദേശം 1.5 ലക്ഷത്തോളം വരുന്ന ദ്വീപ് നിവാസികൾ ഇന്ന് കടുത്ത ആശങ്കയിലാണ്. തലമുറകളായി മത്സ്യബന്ധനവും വ്യാപാരവും നടത്തിവന്ന ഇവരുടെ ജീവിതം ഇസ്രായേൽ-ഇറാൻ സംഘർഷത്തോടെ വഴിമുട്ടിയിരിക്കുകയാണ്. ദ്വീപിലെ ഏക ശുദ്ധജല പ്ലാന്റിന് നേരെ നടന്ന വ്യോമാക്രമണം സാധാരണക്കാരുടെ ജീവിതം ദുസഹമാക്കി. സൈനിക താവളങ്ങൾക്കരികിൽ താമസിക്കുന്ന ഇവർക്ക് തങ്ങളുടെ പൈതൃക ഗ്രാമങ്ങൾ ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടി വരുമോ എന്ന പേടിയിലാണ് ഓരോ ദിവസവും തള്ളിനീക്കുന്നത്.

ചരിത്രവും ആധുനികതയും ഏറ്റുമുട്ടുമ്പോൾ

പുരാതന കാലം മുതൽക്കേ ഖേഷം ഒരു പ്രധാന വ്യാപാര കേന്ദ്രമായിരുന്നു. പോർച്ചുഗീസുകാർ നിർമിച്ച കോട്ടകളുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ ഇന്നും ഇവിടെ കാണാം. എന്നാൽ ഇന്ന്, പഴയകാല പായക്കപ്പലുകൾക്ക് (Dhows) പകരം ഈ തീരങ്ങളിൽ അതിവേഗ മിസൈൽ ബോട്ടുകളും ഡ്രോണുകളുമാണ് ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പൈതൃകവും ആധുനിക യുദ്ധതന്ത്രങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ഈ പോരാട്ടം ഖേഷ്‌മിനെ പശ്ചിമേഷ്യയിലെ ഏറ്റവും അപകടകരമായ മുനമ്പായി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു.